
Unser Dorf
…und seine Geschichte & Kultur
Die erste urkundliche Erwähnung von Dorf-Güll datiert vom 3. Mai 799.
Aber wahrscheinlich gehört unser Ort zu den ältesten Siedlungen der Wetterau. Bandkeramische Funde weisen auf eine Besiedlung in der jüngeren Steinzeit hin. Mit hoher Wahrscheinlichkeit bestand an der Stelle des heutigen Ortes schon zur Römerzeit eine Siedlung. Dennoch wird Dorf-Güll erst in fränkischer Zeit wirklich fassbar: Mit der Erwähnung des Namens „Gullen“ im Codex des Klosters Lorsch, in der Schenkungsurkunde des Seckehard aus dem Jahr 799.
- 1210 wird eine Kapelle erwähnt. Patronatsinhaber dieser Privatkapelle waren die „Ritter von Güll“.
- 1737 wird die heutige Evangelisch-reformierte Kirche gebaut.
- 1904 wurde eine Dorfschule gebaut, die heute als Kindergarten genutzt wird.
- 1939 gehörte der Ort zum Landkreis Gießen und hatte 433 Einwohner.
- 1970 schloss sich die Gemeinde Dorf-Güll im Rahmen der Gebietsreform in Hessen mit weiteren Gemeinden freiwillig zur Stadt Pohlheim zusammen.
Die Geschichte von Dorf-Güll wird ausführlich im Pohlheimer Heimatbuch „Junge Stadt am Pfahlgraben“ und im Bildband zur 1200-Jahrfeier „Dorf-Güll – Geschichte in Bildern“ beschrieben.

Es lohnt sich auch ein Klick ins Internet
Dorf-Güller Dialeggt!
Des Doarfleäwe fo froiher
Mundartgedicht von Emil Winter
Im Jahre 2008 für einen Vortrag bearbeitet
von Hubert Sames und Klaus Haas
Uus Derfer woarn aach froiher schieh,
Nur – manche weasse doas naut mieh.
Es goab Bauernheeb met Ställ voll Vieh;
Koa Autos goab‘s – m‘r musst halt gieh.
Ean jedes Haus en Schubbkärrn hatt;
Motorrerrer – däi woarn goar knapp.
Vielleicht hatt m‘r e Foahrroad nur;
M‘r leäbt met – ean fier die Natur.
Ean stann e grisser Raas dann o,
Dann fuhr m‘r met de Eiseboh.
Doch haut, däi Zeit eaß längst dohie;
M‘r sieht koan Gäuls-, koan Koihwoah mieh.
Gois ean Hinkel sei neat mieh off de Gass;
Koan Woah mieh merr‘m Puddelfass.
Koan Gickel kratzt mieh off´m Meast.
Wer hot doas domuols dann geweaßt,
Deäß haut koa Gaast mieh stitt eam Stall?
Rouh ean Stell eass eawwerall!
Gelächentlich e Kouh dout bromme;
Es eaß so manches annerschder gekomme.
Erinnerunge sei‘s – mieh eaß‘es neat mieh;
Die Gedanke o‘s Ahle – e bißche Nostalgie.
Froiher traff sich Mann ean Fraa,
Schun, wann die Melchkanne fortsetraa.
Domet fing d‘s Doagwerk o.
“Ge moije – bes´de aach schu do?!“
M‘r traff sich bei de Bomb o‘m Born,
Im schneäll e kloawink rim´se schnorrn.
Ean Nauigkeire horrt m‘r dodebei:
“Ei, waasde dann schu – Ei, jeijei!
Deäß die Lisbeth – Goatt ach Goatt,
schu wirrer e Keand se krije hot!?“
“Ei woas, doas eaß joa ean de Reih;
De Noochber soll deVatter sei!“
Woas woard m‘r do neat all gewoahre:
“De Schorsch hat geästern oan gelo‘are!
Voll woar de Kerl wäi dausend Mann;
Soim Weib hot doas goarnet gefann.
Säi eaß – weiß Goatt – ean biese Drache;
De Schorsch musst kahle Imschläg mache.“
Haut kimmt oam sowoas neat me zou Ohrn;
Es gebt koa Bomb mieh ean koan Born.
Erinnerunge sei‘s – mieh eaß‘es neat mieh.
Die Gedanke o‘s Ahle – e bißche Nostalgie.
Es kimmt koa Melchauto mieh – koa Dempmaschin;
M‘r hiert koa Bromme vo de Dreschmaschin.
Koa Holzmaschin kreischt mieh eam Ort.
D’s Backhaus, doas eaß langk schu fort.
Groad do, bei‘s Backe gäng m‘r gern,
Do konnt m‘r woas gewoare wern.
Schu beim Luuse do gäng‘s o,
Woas wourde do fier Sprich gedo!
Do ratschte se, die Junge ean die Ahle;
Herrjeh, woas wourd do Ruohrt gehaale.
Oans hot d‘s annere gefoppt;
Die Bouwe hu die Maarercher geroppt.
Die Lina deät offs Wiesche scheälle.
M‘r deäff neat alles glaawe – geälle!
“Ei, waasde dann, woas däi fier Scholde hu?“
“Ei woas, die Moarrie hot en u‘eheliche Suh?“
Erinnerunge sei‘s – mieh eaß‘es neat mieh;
Die Gedanke o‘s Ahle – e bißche Nostalgie.
Eam Hirbst, do woard de Hoink gekocht,
Poar Woche droff, do woard geschloacht.
Etz gäng’s e bessie soachter zou;
Die Bauersch‘leuh, däi krooche Rouh.
Geweß, m‘r musst ean jedem Fall,
Zoum Foirern bei d‘s Vieh ean Stall
Eis ean Schniie woar off de Gass,
Die Keann, däi harre do ihr‘n Spass.
De Ortsdoiner deät dorch‘s Derfche dabbeln,
Im Nauigkeire aus ze rabbeln.
Die Weiwer gern sesomme recke,
Im se speanne, im se strecke.
Die Speannstobb, joa, so woar‘sch doch, gell,
Do droht sich‘s Hoiroatskarusell.
Haut eaß so manches bahl vergeässe,
Woas froiher woar, doas eaß geweäse.
Hot ihr schu‘muol iwwerloacht,
Wer däi Verännerunge hot gemoacht?
Mir woarn‘s doch, mir woarn‘s allmetnoah!
Drim losst mich häi zoum Oabschluß soah:
Erinnerunge sei‘s – mieh eaß‘es neat mieh;
Die Gedanke o‘s Ahle – e bißche Nostalgie.
Doch – aach ohne Hinkel und Gois auf des Gass,
D´s Leawe off´m Dorf meacht haut noch Spass! Häi stieht mer sesomme, ob Kloa owwer Gruhs, ean der Kloserwaldhalle eas immer woas luus!
Wuu off´em Desch die Riwwel- unn Peatzkuche stieh, wuu de Frääsch springt eam Wealsbach – woas eas doo soo schieh!
Dorf-Güller Dialeggt!
A – Abeedäckel, Appelkrotze
B – Bleichwissegroawe, Bulldogg, Broutkardoffen
C – Chreaskinnche
D – Deakwurzminn, Dungerwoa, Durmel, Dascheduch, Dolldapch
E – Eejezinke, Eselswääg
F – Frääschgieker, Fearrerweasch
G – Geußhoinrich, Gickel
H – Haawenner, Hionk, Handkees
I – Iwwersedser
J – Juchtelearrer, Joch, Jurresack, Jobbe
K – Kummet, Knäulkopp, Kolder, Kechedeschdicher
L – Lappeduddel, Lulatsch
M – Maddekuche, Meckescheass
N – Nowwel, Nautnotz, Noachteul
O – Owerlaab, Oatroag
P – Pulloch, Peiffedeggel
Q – Quätschekuche, Quätschehoing, Querkopp
R – Riwwelkuche, Reaff, Ranke
S – Silscheit, Soase
T – Trottwaa
U – Ullatschi, uudse, Uffload, Urwel
V – Vearrerblugg, veräbbelen
W – Weljerholz, Woarschtkordel, Werrn, Wissedapch
X – Xsangbuch, Xsangverein
Y – Yocht
Z – Zeitungsbabaier, Zwirnsreallche, Zwiwwel
